τριάντα παρά κάτι

Σήμερα με ρώτησαν για ποια χώρα θα έπιανα το όπλο για να την υπερασπιστώ. Για τη χώρα από την αποία κατάγομαι και στην οποία έζησα τα πρώτα 9-10 χρόνια της ζωής μου ή για τη χώρα στην οποία ζω τα τελευταία 20.
Η απάντηση δίνεται στον τίτλο. Στην αρχή δεν ήξερα αν θά 'πρεπε να λυπάμαι ή να χαίρομαι γι' αυτό. Μετά κατάλαβα πως ούτε που μ' ενδιαφέρει. Έτσι είναι, είτε χοροπηδάω από τη χαρά μου, είτε βάλω τα κλάματα.

Πολλές φορές με έχουν ρωτήσει τι αισθάνομαι περισσότερο. Έλληνας ή Γερμανός. Η απάντηση δεν ήταν πάντα η ίδια και μερικές φορές δεν ήταν καν ξεκάθαρη, ανάλογα με την ηλικία στην οποία βρισκόμουν όταν απαντούσα.
Σήμερα ξέρω, πως δεν είμαι Έλληνας γιατί δεν έχω τα ίδια βιώματα με τους Έλληνες. Δε μεγάλωσα με τους ίδιους προβληματισμούς, με τις ίδιες χαρές, με τις ίδιες ανησυχίες. Βέβαια επίσης ξέρω, πως δεν είμαι Γερμανός. Ποτέ δε θα μπορούσα να ήμουν. Γιατί μπορεί μεν να μεγάλωσα στην ίδια χώρα μ' αυτούς, ίσως να είχα κιόλας παρόμοιους προβληματισμούς, χαρές, ανησυχίες, αλλά πάντα ήμουν ξένο στοιχείο στη χώρα τους. Και αν και οι ιδιοί πολλές φορές μου δίναν την ασφάλεια και την αίσθηση ότι δε διαφέρω (άλλες πάλι, όχι), εγώ ποτέ δεν ήθελα να νοιώσω ότι ήμουν ένας από αυτούς.

Μα δεν μπορεί, με ρωτάνε, με κάποιους θα αισθάνεσαι πιο άνετα. Με ποιούς σ' αρέσει να συναναστρέφεσαι περισσότερο, με Έλληνες ή με Γερμανούς;
Η αλήθεια είναι, ότι με τους Έλληνες έχω περισσότερες φορές την ψευδαίσθηση ότι εκεί ανήκω, ότι έχουμε την ίδια νοοτροπία, ότι καταλαβαινόμαστε περισσότερο. Δεν είναι έτσι όμως. Σίγουρα έχω πολλά κοινά μαζί τους, μάλλον περισσότερα απ' ότι με τους Γερμανούς. Αλλά δεν αλλάζει και πολλά αυτό. Η αλήθεια είναι ότι πιο άνετα αισθάνομαι με τους Έλληνες της Γερμανίας. Αλλά και πάλι δεν είναι έτσι απλά τα πράγματα. Άλλοι έχουν αφομοιόσει περισσότερο το ξένο στοιχείο, άλλοι λιγότερο. Άλλοι υμνούν καθημερινά την Ελλάδα και καταράσονται τη Γερμανία, άλλοι πάλι το αντίθετο. Είναι δύσκολα να κράτησεις κάποιες λογικές ισσοροπίες.

Και τι σημασία έχουν όμως όλα αυτά; Χοράνε στη σημερινή μας παγκοσμιοποιημένη κοινωνία πατριοτισμοί, εθνικισμοί και η αίσθηση ότι κάπου ανήκεις; Μάλλον όχι. Κι όμως, υπάρχουν φορές που θά θελα αυτά τα πράγματα να σήμαιναν κάτι για μένα, κι ας είμαι προϊόν αυτής της παγκοσμοιοποίησης. Έστω, να αισθανθώ κάποια χώρα περισσότερο πατρίδα από την άλλη. Πάντα όμως στη Γερμανία θα είμαι "ο Έλληνας" και στην Ελλάδα "ο Γερμανός". Τις περισσότερες φορές δε με πειράζει, μ' αρέσει κιόλας. Τις περισσότερες φορές.

Πριν κάτι μέρες ήμουν στην Ελλάδα. Με το που κατέβηκα από το αεροπλάνο, τα ένοιωσα όλα τόσο ξένα γύρω μου. Στην επιστροφή, κατεβαίνοντας στη Γερμανία, ένοιωσα το ίδιο. Και για να υπερβάλουμε και να μελοδραματοποιήσουμε και λίγο την κατάσταση... γράφοντας τα παραπάνω μού 'ρθαν στο μυαλό οι στίχοι ενός τραγουδιού: Νάις μπαλαμό.....